این روزها طلاسازی به عنوان یک شغل لوکس و پردرآمد به حساب میآید. این هنر و پیشه نیاز به دقت و مهارت و استفاده از ابزارهای تخصصی دارد. افرادی که قصد یادگیری حرفه طلاسازی و یا اشتغال در آن را دارند، باید با ابزار طلاسازی آشنایی داشته باشند و آنها را از انواع باکیفیت تهیه نمایند. در این مطلب قرار است در خصوص ابزارهای لازم برای شروع طلاسازی صحبت کنیم و کاربرد هر ابزار را بررسی نماییم.
ابزار طلاسازی چیست؟
در تمام پروژهها و مشاغل فنی نیاز به تجهیزات و ابزارهای خاص است. حرفه طلاسازی هم از مشاغلی است که نیاز به ابزارهای تخصصی دارد. منظور از ابزارهای طلاسازی، لوازمی است که جهت ساخت طلا و جواهر مورد استفاده قرار میگیرند. این ابزارها از ذوب طلا تا ساخت، قالبگیری، پرداخت و تولید نهایی استفاده شده و انجام کار با کیفیت بالا را ممکن میکنند. هر چقدر لیست ابزارهای طلاسازی تکمیلتر باشد، امور با دقت، سرعت و کیفیت بالاتر انجام میشوند.
لیست ابزارهای ضروری برای شروع طلاسازی
در این بخش به معرفی 15 تا از ابزارهای ضروری برای شروع طلاسازی میپردازیم:
| ابزار طلاسازی | کاربرد خلاصه |
|---|---|
| میز کار طلاسازی | ایجاد فضای مناسب کار، نگهداری ابزار و جمعآوری برادههای طلا |
| اره مویی و تیغه اره | برش دقیق ورق طلا، نقره و فلزات ظریف |
| سوهان طلاسازی | فرمدهی، صاف کردن لبهها و پرداخت اولیه قطعات |
| قالب خوشه طلاسازی | ساخت فرمهای انحنادار و نیمکرهای |
| حدیده و زرکش | شکلدهی مفتول، لوله و پروفیلهای فلزی |
| مومزن | مدلسازی سنتی قطعات طلا و جواهر |
| سواله جمعکن | جمعآوری خردهریزهها و جلوگیری از هدررفت طلا |
| چکش و صفحه آهنی | شکلدهی، صافکاری و میزان کردن قطعات |
| بوته طلاسازی | ذوب فلزات گرانبها در کوره |
| فرز طلاسازی | سوراخکاری، لایهبرداری، نقشزنی و جلاکاری |
| دستگاه آبکاری طلا | ایجاد لایه طلا روی سطح قطعات و افزایش جلا |
| دستگاه ریختهگری طلا | تولید سریع قطعات طلا و جواهر در تعداد بالا |
| ترمومتر و ترموکوپل | اندازهگیری و کنترل دمای کوره و دستگاه ذوب |
| مشعل یا تورچ طلاسازی | لحیمکاری، جوشکاری و حرارتدهی کنترلشده |
| قیچی، انبر و دمباریک | برش، خمکاری، نگهداری و مونتاژ قطعات ظریف |
- میز کار طلاسازی
میز کار طلاسازی، از مهمترین و اصلیترین لوازم برای کارگاههای طلاسازی است. این میزها دارای سطح مقاوم، کشوهای مخصوص جمعآوری برادههای طلا و فضای مناسب برای قرارگیری ابزارها هستند. ابعاد میز کار طلاسازی متغیر است و اندازه آن را میتوان متناسب با فضای کارگاه انتخاب کرد. بهترین میز طلاسازی از نورپردازی مناسب و استحکام بالا برخوردار است.
- اره مویی و تیغه اره
ارههای مویی در طلاسازی جهت برش دقیق ورق طلا، نقره و سایر فلزات کارایی دارند. این ابزارها دارای دو فک جلو و عقب بوده و عمل برشکاری را با حرکت رفت و برگشتی انجام میدهند. تیغ ارهها دارای شمارهبندی هستند. شمارههای بالای صفر ضخیمتر بوده و شمارههای نازکتر به صورت 0، 00، 000 و غیره مشخص میشوند.
- سوهان طلاسازی
سوهانهای طلاسازی ابزاری برای شکلدهی، صاف کردن لبهها، پرداخت اولیه قطعات و براق کردن قطعات هستند. این ابزارها تنوع بالایی دارند و در مدلهای تخت، گرد، نیمگرد و مثلثی موجود میباشند. بسته به نیاز کارگاه طلاسازی میتوان سوهان در مدل و سایز مناسب را انتخاب و خریداری کرد.
- قالب خوشه طلاسازی
قالب خوشه وسیلهای برای تهیه اشکال انحنادار و نیمکره است و به کمک چکش و سمبه (سنبه) به کار میرود. این محصول معمولا به صورت قالب و سمبه به فروش میرسد. قالب طلاسازی خوشه، همچون قالب کیک بوده و امکان تغییر فرم قطعات و آلیاژها را برای طلاسازان مهیا میکند.
- حدیده و زرکش
حدیده ابزاری فولادی است که در سطح آن روزنههایی با اشکال مختلف نظیر دایره، مربع و مثلث وجود دارد. این روزنهها دارای اندازههای گوناگون و به صورت شمارهبندی شده هستند و جهت شکلدهی مفتول، لولهها و پروفیلها استفاده میشوند. به طور معمول برای تهیه مفتول از حدیده با روزنههای کوچکتر و برای تهیه لوله از حدیده با روزنههای گشادتر استفاده میشود. این کار هم به کمک انبری به نام دستکش حدیده یا زرکش انجام میشود.
- مومزن
موم مخصوص زرگری، از دیگر لوازم ضروری برای طلاسازی به شیوه سنتی است و از آن جهت مدلسازی استفاده میشود. قالبهای مومزن معمولا از جنس پلیمر هستند و شامل انواع مختلف میباشند. برای مدلسازی صحیح و دقیق طلاسازی باید از موم با خواص گرمایی و انعطافپذیری مناسب استفاده کرد.
- سواله جمعکن
سواله جمعکن وسیلهای کوچک برای جمع کردن سواله با استفاده از فرچه مویی است. در صنعت طلاسازی به خردهریزههای حاصل از برش، سوهانکاری و ارهزنی در اصطلاح سواله گفته میشود. با استفاده از فرچه مویی میتوان سوالهها را به داخل سواله جمعکن هدایت کرده و از هدر رفت آنها جلوگیری کرد.
- چکش و صفحه آهنی
چکشها وسیلهای برای شکلدهی و آهنگری در صنعت طلاسازی هستند و در انواع مدلها و اندازههای مختلف موجود میباشند. صفحه آهنی هم ابزاری برای صافکاری و میزان کردن قطعه بوده و در کنار چکش استفاده میشود.
- بوته طلاسازی
بوته طلاسازی، ابزاری در شکل و اندازههای متفاوت است که جهت ذوب کردن فلزات مورد استفاده قرار میگیرد. این وسیله در واقع مخزنی است که فلزات گرانبها در داخل آن قرار گرفته و با رفتن به داخل کوره، ذوب میشوند. از آنجایی که بوتهها همواره در کوره مورد استفاده قرار میگیرند، باید مقاومت زیادی در برابر حرارت داشته باشند. این لوازم بیشتر از جنس گرافیت، آلومینا و خاکهای نسوز هستند.
- فرز طلاسازی
فرز طلاسازی دستگاهی برای ایجاد نقشونگار بر روی طلا و صیقلی کردن آن است. این ابزارها با ایجاد دوران از طریق موتور الکتریکی، سوراخکاری، لایهبرداری و جلاکاری قطعات را امکانپذیر میکنند. فرزهای طلاسازی از نظر شکل، قدرت و سرعت انواع متفاوتی دارند و در مدلهای آویز و رومیزی موجود میباشند.
- دستگاه آبکاری طلا
دستگاه آبکاری طلا، وسیلهای مهم برای آبکاری قطعات طلا و جلابخشی به آنها است. این دستگاهها دارای مخزنی حاوی محلول الکترولیت هستند که با برقراری جریان برق، یونهای طلا از الکترولیت به سمت قطعه رفته و بر سطح آن میچسبند. به کمک دستگاه آبکاری طلا میتوان لایهای به ضخامت کم یا زیاد بر روی سطح مورد نظر اعمال کرد.
- دستگاه ریختهگری طلا
یکی دیگر از دستگاههای ضروری و پرکاربرد در صنعت طلاسازی، دستگاه ریختهگری است. این دستگاه جهت تسریع فرآیند تولید قطعات طلا کارایی دارد و بیشتر در کارگاههای بزرگ برای ساخت تعداد بالای طلا و جواهرات یک شکل استفاده میشود.
- ترمومتر و ترموکوپل
ترمومتر و ترموکوپل از ابزارهای اندازهگیری دما هستند. سنسورهای ترمومتر میزان گرمی یا سردی قطعات یا محیط را مشخص میکنند و دما را به طور دقیق نشان میدهند. برای اندازهگیری دمای کوره یا دمای دستگاه ذوب هم معمولا از ترموکوپل استفاده میشود. با این وسیله میتوان از افزایش یا کاهش دمای مورد انتظار جلوگیری کرد.
- مشعل یا تورچ طلاسازی
مشعل گازی یا تورچ، وسیلهای برای عملیات لحیمکاری، جوشکاری و حرارتدهی است. این وسیله شامل یک کپسول گاز، رگولاتور فشار قوی، شیلنگ فشار قوی و یک مشعل (تورچ) است و حرارت کنترلشده و دقیقی را تولید میکند.
- قیچی، انبر و دم باریک
این ابزارها از مهمترین و پرکاربردترین ابزارهای دستی در طلاسازی هستند. قیچیها جهت برش مفتولهای ظریف کارایی دارند. انبر و دم باریک هم برای اموری همچون نگهداری قطعات، خم کردن سیمها و مونتاژ قطعات کاربرد دارند. از انبرهای مهم در طلاسازی میتوان به انبر سرگرد، انبر تخت و انبر برش اشاره کرد.
جمع بندی
در این مطلب در رابطه با ابزارهای ضروری جهت شروع طلاسازی صحبت کردیم. افرادی که قصد ورود به حرفه طلاسازی را دارند، این ابزارها را بهتر است از مراکز معتبر تهیه نمایند. جیسی ابزار مرجعی تخصصی برای خرید ابزارهای طلاسازی است و طیف وسیعی از محصولات کاربردی را با بهترین کیفیت و قیمت عرضه مینماید.
سوالات متداول
در صورتی که قرار است در این شغل به طور حرفهای مشغول به کار شوید، بهتر است تمام ابزارهای لازم را خریداری نمایید.
هر یک از ابزارهای طلاسازی، کاربرد و کارایی خاص خود را دارند. این ابزارها از ذوب طلا تا ساخت، قالبگیری، پرداخت و تولید نهایی مورد استفاده قرار میگیرند.
قیمت ابزارهای طلاسازی بر اساس فاکتورهای مختلف همچون نوع ابزار، برند سازنده، کیفیت ساخت و نحوه خرید مشخص شده و ثابت نمیباشد.



